Πέμπτη, 17 Νοεμβρίου 2016

Τα στρατόπεδα συγκέντρωσης στην Κύπρο

Στην τετράχρονη απελευθερωτική επανάσταση της ΕΟΚΑ, η αγγλοκρατία επέβαλε στην Κύπρο το σύστημα των στρατοπέδων συγκεντρώσεως των αγωνιστών της ΕΟΚΑ, ακολουθώντας τη χιτλερική τακτική αλλά και τη δική της, που εφάρμοσε σε αποικίες των οποίων οι λαοί εξεγείρονταν διεκδικώντας απαλλαγή από τα αποικιακά δεσμά της βρετανικής αυτοκρατορίας. Πρώτο στρατόπεδο ήταν το μεσαιωνικό κάστρο της Κερύνειας, στα μπουντρούμια του οποίου εγκλείστηκαν και βασανίστηκαν αγωνιστές και μετά τη θεαματική απόδραση των 16, οι Άγγλοι ίδρυσαν το στρατόπεδο συγκέντρωσης Κοκκινοτριμιθιάς, που απετέλεσε το κύριο δεσμωτήριο στα τέσσερα χρόνια του αγώνα, από το Νοέμβριο του 1955 μέχρι την 22α Φεβρουαρίου 1959, όταν απολύθηκαν όλοι οι κρατούμενοι, μετά την υπογραφή των συμφωνιών Ζυρίχης-Λονδίνου.Παράλληλα λειτούργησαν για μικρότερα χρονικά διαστήματα στρατόπεδα στην Πύλα, στο Πολέμι και αλλού. Συνολικά υπολογίζεται ότι αριθμητικά, οι Πολιτικοί Κρατούμενοι ανέρχονταν κατά καιρούς στις 3.600.
Οι συνθήκες κράτησης των αγωνιστών ήταν δραματικές. Κρατούνταν χωρίς δίκη. Χωρίς χρόνο κράτησης. Πέρα από το σωματικό μαρτύριο, η τραγωδία της ανθρώπινης ψυχής εξελισσόταν στη διάσταση ενός τρομερού εφιάλτη με απρόβλεπτες διακυμάνσεις. Η αγωνία του ανθρώπου βασάνιζε νυχθημερόν τους κρατουμένους. Ιδιαίτερα μαρτυρική ήταν η ομηρία των οικογενειαρχών, που ζούσαν στην άγνοια και στο φόβο για όσους αφέθηκαν απροστάτευτοι, γυναίκες, παιδιά, γέροντες γονείς και υπήρξαν μαρτυρίες ότι ανακριτές απειλούσαν τους βασανιζομένους ότι θα κακοποιήσουν τις συζύγους και τις θυγατέρες τους, αν δεν πρόδιδαν συναγωνιστές τους.
Στα Κρατητήρια μεταφέρονταν άνθρωποι βάναυσα κακοποιημένοι στους θαλάμους της φρίκης της Ομορφίτας, του Σπέσιαλ Μπράντς Λευκωσίας, των Πλατρών, του «Ρετ Χάουζ» Λεμεσού, του αστυνομικού σταθμού Αμμοχώστου και άλλων αστυνομικών σταθμών όπως της Λάρνακας, της Πάφου, της Γιαλούσας, στρατοπέδων όπως στο Ζέφυρο, στο Ξερό, που οι βασανιστές μετέτρεπαν σε κόλαση. 13 αγωνιστές πέθαναν στα βασανιστήρια κι άλλοι πολλοί από τις κακουχίες στη συνέχεια. Οι τύποι των ήλων ήταν ολοφάνεροι στα κορμιά και οι ψυχικοί πόνοι συνόδευαν τα θύματα στο μαρτύριό τους. Κάποιοι έμειναν ανάπηροι κι άλλοι με τα κορμιά σημαδεμένα, κόκκαλα σπασμένα κι όνειρα τρόμου.
Παρ’ όλες τις δοκιμασίες, το αγωνιστικό σθένος αποδεικνυόταν σ’ όλες τις φάσεις της ζωής ακμαίο. Η θέληση ατσάλινη. Η αξιοπρέπεια αλύγιστη. Ο Διγενής όριζε αόρατη αρχή που κρατούσε οργανωμένη τη ζωή στα δεσμωτήρια, ενέκρινε και προωθούσε τα σχέδια αποδράσεων. Έγιναν 11 αποδράσεις 49 αγωνιστών, εκ των οποίων οι 7 έπεσαν σε μάχες και σήμερα, οι μαρμάρινες προτομές τους, δίπλα στο μνημείο τιμής, το μνημείο των νεκρών των βασανιστηρίων και τις αναθηματικές πλάκες, μαρτυρούν το χρέος των επιζησάντων προς τους ήρωες. Εξάλλου, στην Αίθουσα Ελλάδος λειτουργεί μουσείο φωτογραφιών, διαρκής έκθεση μοναδικών γκραβούρων από την πρώτη τουρκοκρατία του 1570 και χειρογράφων μεγάλων επαναστατών του 1821 για τους Κυπρίους εθελοντές της εθνεγερσίας. Σύντομα θα αξιοποιηθεί και δωρεά εκατοντάδων ψηφιακών δίσκων, μαγνητοταινιών και οπτικογραφήσεων που θα αποτελούν μουσείο φωνών και μαρτυριών των αγωνιστών του απελευθερωτικού αγώνα 1955-59 που καταξίωσε τον Κυπριακό Ελληνισμό στις χιλιετίες.
Το πιο πάνω κείμενο είναι αναδημοσίευση από την ιστοσελίδα:http://www.giannisspanos.com


Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου