Τετάρτη, 16 Νοεμβρίου 2016

Το λυκαυγές του αγώνα

Στο γενικό ρεπορτάζ του Φρίξου Δαλίτη στον «Φιλελεύθερο» της 17ης Ιουνίου 2015, αναφορικά με το ευαγγέλιο ορκωμοσίας των πρώτων προσωπικοτήτων της αφετηρίας του απελευθερωτικού αγώνα της ΕΟΚΑ, προσθέτω τα ακόλουθα στοιχεία από έρευνά μου στον εξαντληθέντα πρώτο τόμο του έργου μου «ΕΟΚΑ έτσι πολεμούν οι Έλληνες:

Ο συνταγματάρχης Γεώργιος Θ. Γρίβας, που διετέλεσε καθηγητής Τακτικής στη Σχολή Ευελπίδων, άρχισε να ασχολείται με την προετοιμασία απελευθερωτικού αγώνα στην ιδιαίτερη πατρίδα του από το 1948 και γι αυτό το λόγο ταξίδεψε στην Κύπρο δυο φορές για τη συγκρότηση αντάρτικου και την επισήμανση ακτών προσέγγισης σκάφους προς αποβίβαση ανδρών και μεταφοράς οπλισμού. Παράλληλα έγινε επιλογή προσώπων προφυλακής στην Αθήνα και πραγματοποιήθηκε σύσκεψη στις 2 Ιουλίου 1952 στην οποία συμμετείχαν ο Αρχιεπίσκοπος Μακάριος Γ΄, ο συνταγματάρχης Γρίβας, οι Κύπριοι δικηγόροι Αθηνών αδελφοί Σάββας και Σωκράτης Λοϊζίδες και οι Ελλαδίτες Γεώργιος Στράτος, πρώην υπουργός στρατιωτικών στην κυβέρνηση Τσαλδάρη, ο στρατηγός ε.α. Νικόλαος Παπαδόπουλος, ο συνταγματάρχης ε.α. Ηλίας Αλεξόπουλος, ο καθηγητής θεολογίας του Πανεπιστημίου Αθηνών Γεράσιμος Κονιδάρης, ο καθηγητής της Παντείου Δημήτριος Βεζανής, ο δικηγόρος Αντώνιος Αυγίκος, ο Ηλίας Τσατσόμοιρος και ο Δ. Σταυρόπουλος. Στη σύσκεψη εκείνη ο Γεώργιος Γρίβας υπεστήριξε την κήρυξη αγώνα με οργάνωση ομάδων ανταρτών και δολιοφθορών. Υπέρ τάχθηκε και ο Γ. Στράτος, ενώ ο Μακάριος ήταν επιφυλακτικός, λέγοντας ότι «ούτε πενήντα άνδρες δεν θα μας ακολουθήσουν».

Την 21η Ιουλίου 1952 έγινε δεύτερη σύσκεψη και συναντήσεις και με τον αρχιεπίσκοπο Αθηνών Σπυρίδωνα. (Γρίβας, Σάββας Λοϊζίδης 11 Σεπτεμβρίου 1952. Γρίβας, Στράτος 15 Σεπτ. 1952). Υπέρ του αγώνα τάχθηκε και ο Σπυρίδων.

Στις 3 Οκτωβρίου 1953 ο Γεώργιος Γρίβας ήρθε στην Κύπρο όπου παρέμεινε επί πεντάμηνο για αναγνώριση. 25 Φεβρουαρίου 1953 επέστρεψε στην Αθήνα και άρχισε την προετοιμασία του Γενικού Σχεδίου.

Την 7η Μαρτίου 1953 πραγματοποιήθηκε στην οικία Κονιδάρη η πιο αποφασιστική συνάντηση και η ορκωμοσία των προαναφερομένων πλην του Γ. Γρίβα που υπέγραψε την 10 Μαρτίου στην οικία Σάββα Λοϊζίδη. Ο Γ. Κονιδάρης έθεσε το ευαγγέλιο στο τραπέζι, Ο Μακάριος έβαλε το χέρι στο στήθος κι οι άλλοι ακούμπησαν τα χέρια στο Ευαγγέλιο. Διάβαζε ο Μακάριος τον όρκο κι επανελάμβαναν οι υπόλοιποι : « Ορκίζομαι εις το όνομα της Αγίας και Ομοουσίου και Αδιαιρέτου Τριάδος να φυλάξω, θυσιάζων και την ιδίαν μου ζωήν, υποφέρων και τα πλέον σκληρά βάσανα, μυστικόν παν ό,τι γνωρίζω και θέλω ακούση δια την υπόθεσιν της Ενώσεως της Κύπρου. Θα υπακούω δε τυφλώς εις τας εκάστοτε διδομένας μοι σχετικάς επιταγάς». Στο τέλος η ημερομηνία 7 Μαρτίου 1953.

Η επιτροπή συνεδρίαζε στα σπίτια των καθηγητών Κονιδάρη και Βεζανή και στο γραφείο Αυγίκου. Στη συγκέντρωση οπλισμού δραστηριοποιήθηκαν οι συνεργάτες του Γ. Γρίβα αδελφοί Ευσταθόπουλοι, Γ. Γαζουλέας, Π. Μιχαλολιάκος ενώ ο ναύαρχος Σακελλαρίου ανέλαβε την ευθύνη ανεύρεσης τρόπων μεταφοράς υλικού στην Κύπρο.

Η προπαρασκευή του αγώνα εισήλθε σε ενεργότερη δράση το 1954, με τη σύσκεψη  της Επιτροπής την 28η Ιανουαρίου 1954 και την απόφαση έναρξης δράσης το ταχύτερο. Ο Ανδρέας Αζίνας ορίστηκε σύνδεσμος Μακαρίου -  Γρίβα και σε συνάντηση  στην Τήνο με τον Αρχηγό ανέλαβε την προετοιμασία για την άφιξη του Αρχηγού στην Κύπρο.Άμεσες επαφές είχαν ο Μακάριος με τον Γ. Γρίβα στις ημερομηνίες 1,9, 12 Οκτωβρίου 1954 πριν την αναχώρηση του Αρχηγού από την Αθήνα.
Μέχρι την 7η Οκτωβρίου 1954 ο Αρχηγός συγκέντρωσε : 34 πιστόλια με 664 φυσίγγια, 4 αυτόματα Στάγερ με 4.000 φυσίγγια,  4.000 φυσίγγια 9 χιλ., 700 καψούλια βροντώδους υδραργύρου, 300 λίβρες εκρηκτικής ύλης Νόμπελ 808, 100 νάρκες, 400 φωτοβολίδες λευκές, 40 κόκκινες, 40 πράσινες, φωτογραφικές μηχανές και διόπτρες. Δαπάνες 80.000 δραχμές. Μ’ αυτό το υλικό απέπλευσε το ιστιοφόρο «Άγιος Γεώργιος» στις 13 Ιανουαρίου 1955, με καπετάνιο τον Ευάγγελο Λουκ’α Κουταλιανό.   Το πλοιάριο, που βρίσκεται στο μουσειακό χώρο Ακτής Χλώρακας, προδόθηκε και οι Άγγλοι το συνέλαβαν με το πλήρωμα και τους αγωνιστές στη θάλασσα της Χλώρακας την 25η Ιανουαρίου 1955.

( Για τη διαθήκη του Αρχηγού και άλλα περαιτέρω στοιχεία από μαρτυρία Ν. Καλογήρου βλπ.  Γιάννη Σπανού, «ΕΟΚΑ έτσι πολεμούν οι Έλληνες» τ. Α΄ στις μεγάλες βιβλιοθήκες). 



www.giannisspanos.com

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου