Σάββατο, 21 Ιανουαρίου 2017

22.1.1956: Η αρπαγή των κυνηγετικών όπλων από την ΕΟΚΑ

ΜΙΑ από τις πιο επιτυχημένες επιχειρήσεις της ΕΟΚΑ, σε παγκύπρια κλίμακα, ήταν η αρπαγή των κυνηγετικών όπλων από τους ιδιώτες κατόχους τους: Τους Έλληνες Κυπρίους κυνηγούς., τον Γενάρη του 1956. Επρόκειτο για ενέργεια για την ενίσχυση σε οπλισμό της Οργάνωσης, αφού ο Αρχηγός της ΕΟΚΑ έκρινε ότι τα κυνηγετικά ήσαν πολύ αποτελεσματικά σε ενέδρες από ανταρτικές ομάδες, αλλά και απαραίτητα για την οργάνωση Ομάδων Καταδρομέων Τυφεκιοφόρων (ΟΚΤ) στην ύπαιθρο, με βάση τα κυνηγετικά και τα τυφέκια. Αποστολή των ομάδων αυτών, ήταν η παρενόχληση των κινήσεων αστυνομικών και στρατιωτικών δυνάμεων, όπως και στρατιωτικών καταυλισμών, η εκτέλεση  πρακτόρων του αντιπάλου και η προσβολή στρατιωτικών δυνάμεων που τυχόν θα μετακινούνταν σε μεγάλης κλίμακας έρευνες.

ΕΤΣΙ ο Διγενής, ευρισκόμενος το Γενάρη της χρονιάς εκείνης στο λημέρι της «Βασιλικής Κύκκου – στο ύψωμα «Καλόγηρος», ΒΑ΄ της Μονής Κύκκου και σε απόσταση δύο χιλιομέτρων από αυτήν – εξέδωσε διαταγή προς τους τομείς, για την αρπαγή των όπλων. Ως ημερομηνία γι’ αυτό, όρισε το βράδυ της 22.1.56. Ο κάθε τομεάρχης θα ενεργούσε ανάλογα στον τομέα του, μέσω κυρίως των τοπικών ομάδων, ενισχυμένων και με καταζητούμενους οι οποίοι βρίσκονταν ήδη το αντάρτικο. Και πράγματι, όλοι οι τομεάρχες εργάστηκαν με σύστημα και ενθουσιασμό, με αποτέλεσμα να συγκεντρωθούν 800 όπλα.

Η Νεολαία φυτώριο της ΕΟΚΑ

ΗΤΑΝ η περίοδος των συνομιλιών μεταξύ του Αρχιεπισκόπου Μακαρίου και του Άγγλου Κυβερνήτη Τζον Χάρντιγκ και ο Αρχηγός της ΕΟΚΑ, μη μπορώντας να προβλέψει το αποτέλεσμα των συζητήσεων αυτών, ήθελε να είναι έτοιμος για νέα δυναμική εξόρμηση ευθύς ως διαφαινόταν η κατάρρευση των συνομιλιών. Κι έτσι τελικά έγινε ως γνωστόν, για να ακολουθήσει, τον Μάρτη του ’56, η εξορία του Μακαρίου, μαζί με τον Μητροπολίτη Κυρηνείας Κυπριανό, τον Οικονόμο Παπασταύρο Παπαγαθαγγέλου και το Γραμματέα της Μητρόπολης Κερύνειας Πολύκαρπο Ιωαννίδη, στις Σεϊχέλλες.

Ο ΔΙΓΕΝΗΣ, λοιπόν, τροχιοδρόμησε έγκαιρα αποφάσεις του, και για την ενίσχυση σε μέσα της ΕΟΚΑ και για τη στρατολόγηση νέων μελών. Προς τούτο εξέδωσε δύο διαταγές, επισημαίνοντας ιδιαίτερα την ανάγκη ενισχύσεως των ομάδων κρούσεως με νεαρά κυρίως άτομα, ώστε να αναπληρωθούν οι μέχρι τότε απώλειες, αλλά και για να δημιουργηθούν εφεδρείες. Τόνιζε σχετικά ο Αρχηγός:

«Πρέπει να αντιμετωπίσωμεν το ενδεχόμενον μακροχρονίου παρατάσεως του αγώνος. Απαιτείται συνεπώς να οπλισθώμεν όλοι με πίστιν, θάρρος και εμμονήν και με την θέλησιν να αντιμετωπίσωμεν οιονδήποτε κίνδυνον και να υποστώμεν οιανδήποτε θυσίαν.Πλην τούτου όμως, απαιτείται να ετοιμασθώμεν και υλικώς. Η αύξησις της δυνάμεώς μας, η τήρησις αυτής εις σταθερόν επίπεδον παρά τας απωλείας, η εκπαίδευσις των μελών εις τα καθήκοντά των, η τήρησις εχεμυθείας, το συνωμοτικόν σύστημα οργανώσεως, είναι απαραίτητοι προϋποθέσεις της επιτυχούς διεξαγωγής του αγώνος. Η Νεολαία της ΕΟΚΑ είναι φυτώριον, από το οποίον θα λάβωμεν τους νέους βλαστούς». 

Οι Άγγλοι πήραν μέτρα εκ των υστέρων

ΤΟ ΣΗΜΑΝΤΙΚΟ στην περίπτωση της αφαίρεσης των κυνηγετικών από την ΕΟΚΑ, ήταν πως η σχετική διαταγή του Διγενή είχε πέσει στα χέρια των Άγγλων μια σχεδόν βδομάδα πριν την αρπαγή τους, πλην όμως οι αποικιοκρατικές αρχές δεν ενέργησαν τάχιστα όπως επιβαλλόταν για να εμποδίσουν την επιχείρηση. Δηλαδή, να φροντίσουν να κατάσχουν τα κυνηγετικά πριν αυτό γίνει από την ΕΟΚΑ. Το έκαμαν, βέβαια, αλλά εκ τωνυστέρων και πήραν όσα όπλα είχαν απομείνει στους ιδιώτες κατόχους τους!..

Η ΔΙΑΡΡΟΗ της διαταγής του Διγενή για αφαίρεση των κυνηγετικών έγινε γνωστή στην ΕΟΚΑ στη Λευκωσία. Συγκεκριμένα, ότι περιήλθε στα χέρια των Άγγλων η διαταγή του τομεάρχη Πιτσιλιάς Γρηγόρη Αυξεντίου – «Αίαντα», προς τις ομάδες των χωριών που ανήκαν στον τομέα του. Και τη νύχτα της 21.1.1956, την προηγούμενη δηλαδή της ημερομηνίας αρπαγής, έσπευσε να ενημερώσει σχετικά τον Αρχηγό ο «Τσέλιγκας»¨της ΕΟΚΑ, ο τότε Διευθυντής της Ιερατικής Σχολής, αρχιμανδρίτης Κωνσταντίνος Λευκωσιάτης. Προς τούτο, ταξίδεψε εκτάκτως στον Κύκκο και από εκεί, με τη βοήθεια του μοναχού Κύριλλου υπευθύνου της ΕΟΚΑ στο μοναστήρι – πήγε στο λημέρι και είδε τον Διγενή. Παρά την κακοκαιρία που επικρατούσε.

Ο ΔΙΓΕΝΗΣ δεν αναίρεσε την απόφασή του για την αρπαγή των όπλων, αφού εμφανή μέτρα παρεμπόδισης της επιχείρησης από μέρους του στρατού δεν διαπιστώθηκαν οπότε, και αν ήθελαν να πάρουν τέτοια μέτρα οι Άγγλοι, δεν είχαν το χρόνο να το κάνουν. Το μόνο που έκαναν, ήταν να στήνουν ενέδρες κοντά στα χωριά, αλλά μόνο σε μια περίπτωση υπήρξε σύγκρουση. Ήταν στο Παλαιχώρι, όπου η ανταρτική ομάδα του Ζήνωνα» της ΕΟΚΑ, Γιώργου Μάτση ενέπεσε σε ενέδρα των Άγγλων ενώ έμπαινε μεσάνυχτα στο χωριό. Αντηλλάγησαν πυροβολισμοί με αποτέλεσμα να σκοτωθεί ένας στρατιώτης και να τραυματισθεί ελαφρά ο αντάρτης Κυριάκος Κόκκινος, ο οποίος και διέφυγε τελικά, μαζί με τους συντρόφους του.

ΕΓΙΝΕ με απόλυτη επιτυχία, λοιπόν, η αρπαγή των κυνηγετικών και η ΕΟΚΑ ενισχύθηκε σημαντικά. Για αύξηση μάλιστα του ωφέλιμου βεληνεκούς και της αποτελεσματικότητας των όπλων, ο Διγενής διέταξε τη χρήση μπίλιων από μολύβι, πολύ πιο μεγάλων από τα σκάγια, με τη βοήθεια ειδικών μητρών. Με τον τρόπο αυτό, το βεληνεκές των κυνηγετικών έφτανε, σε κατωφέρειες, μέχρι και τα 100 μέτρα.
  • ΝΑ ΣΗΜΕΙΩΘΕΙ ΟΤΙ: Και στην περίπτωση αυτή, η ηγεσία του ΑΚΕΛ, με τους πληρωμένους παρατρεχάμενούς της ανά την Κύπρο, σαμπόταρε την προσπάθεια της ΕΟΚΑ. Συγκεκριμένα, σε πολλά χωριά, κομμουνιστές τους οποίους επισκέφθηκαν αγωνιστές για να παραλάβουν το κυνηγετικό τους, έσπευσαν να ειδοποιήσουν τους Άγγλους!..
Συλλήψεις, αναπληρώσεις και αποδράσεις

ΝΑ αναφερθεί τέλος, ότι το Γενάρη του 1956 η ΕΟΚΑ είχε υποστεί κάποιες απώλειες, τις οποίες ο Διγενής αναπλήρωσε αμέσως από άλλους αγωνιστές, που καμιά σχέση δεν είχαν με τους συλληφθέντες. Έτσι, συνελήφθησαν στις 7 του μηνός στην Πάχνα οι αντάρτες Χριστάκης Αντωνίου, Γεώργιος Ολύμπιος και Ηλίας Φιλιαστίδης και στις 19 ο τομεάρχης Λεμεσού Χριστάκης Τρυφωνίδης. Τον τελευταίο αντικατέστησε ο Δήμος Χατζημιλτής, ο οποίος και παρέμεινε ασύλληπτος μέχρι τέλους του αγώνα.

ΣΤΙΣ 19 του Γενάρη, επίσης, είχαν αποδράσει από τα Κρατητήρια Κοκκινοτριμιθιάς πέντε αγωνιστές, μεταξύ των οποίων και ο θεολόγος Αντώνης Γεωργιάδης από το Μηλικούρι, ο οποίος, με εντολή του Διγενή, συνέστησε ανταρτική ομάδα σε δασική περιοχή ανάμεσα σε Πεδουλά και Κύκκο. Οι άλλοι που δραπέτευσαν, ήσαν οι Μιχαλάκης Ρωσσίδης, Πολύκαρπος Γιωρκάτζης, Σόλων Ποιηταρίδης και Μιχαλάκης Ασσιώτης. Ο Γιωρκάτζης ανάλαβε ξανά τα καθήκοντά του στην τομεαρχία Λευκωσίας, ο Ρωσσίδης ανάλαβε υπηρεσία στη Λάρνακα, ο Ποιηταρίδης στην Τηλλυρία και ο Ασσιώτης στην Πιτσιλιά. Δυστυχώς, ο τελευταίος, που καταγόταν από την Άσσια και είχε το ψευδώνυμο «Γαλανός», έγινε αργότερα συνεργάτης των Άγγλων, υπήρξε δε ο δολοφόνος των αγωνιστών Ευαγόρα Παπαχριστοφόρου και Χρύσανθου Μυλωνά, σε κρησφύγετο κοντά στη Γαλάτα τον Οκτώβρη του 1957.

(Αρχείο Νίκου Παπαναστασίου-απόσπασμα)

nikospa.wordpress.com

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου